{"id":190,"date":"2022-09-21T17:44:59","date_gmt":"2022-09-21T14:44:59","guid":{"rendered":"http:\/\/utamer.org\/?p=190"},"modified":"2022-09-21T17:45:16","modified_gmt":"2022-09-21T14:45:16","slug":"rusya-ukrayna-savasi-ve-turkiyenin-durumu","status":"publish","type":"post","link":"http:\/\/utamer.org\/index.php\/2022\/09\/21\/rusya-ukrayna-savasi-ve-turkiyenin-durumu\/","title":{"rendered":"Rusya- Ukrayna Sava\u015f\u0131 ve T\u00fcrkiye\u2019nin Durumu"},"content":{"rendered":"\n

Rusya\u2019n\u0131n \u015eubat ay\u0131nda Ukrayna\u2019ya sald\u0131rmas\u0131 ile ba\u015flayan sava\u015f 7 ayd\u0131r devam ediyor. Rusya sava\u015f\u0131n birka\u00e7 hafta i\u00e7inde sona erece\u011fini hesaplayarak harekete ge\u00e7mi\u015f olsa da Bat\u0131\u2019n\u0131n Ukrayna\u2019y\u0131 desteklemesi ve Ukrayna h\u00fck\u00fcmetinin alm\u0131\u015f oldu\u011fu askeri tedbirler sonucunda hen\u00fcz hedefine ula\u015famam\u0131\u015ft\u0131r. Sava\u015f\u0131n ne zaman ve nas\u0131l sona erece\u011fini kestirmek ise hen\u00fcz m\u00fcmk\u00fcn g\u00f6z\u00fckm\u00fcyor. Rusya, Sovyet d\u00f6neminde ki Afganistan Sava\u015f\u0131nda oldu\u011fu gibi sonu \u00e7\u00f6z\u00fclme ile sonu\u00e7lanan bir hezimet mi ya\u015fayacak yoksa siyasi hedeflerine ula\u015farak b\u00f6lgesinde ki NATO ve dolay\u0131s\u0131yla ABD n\u00fcfuzunu bertaraf m\u0131 edecek, bunu zaman g\u00f6sterecektir.<\/p>\n\n\n\n

Rusya- Ukrayna Sava\u015f\u0131\u2019n\u0131n yaratt\u0131\u011f\u0131 y\u0131k\u0131m ve sebep oldu\u011fu insan kay\u0131plar\u0131 da hen\u00fcz tam olarak tespit edilememektedir. Milyonlarca insan\u0131n g\u00f6\u00e7 etmek zorunda kald\u0131\u011f\u0131 bu s\u00fcre\u00e7te ka\u00e7 sivilin \u00f6ld\u00fc\u011f\u00fc veya taraflar\u0131n asker zayiatlar\u0131n\u0131n say\u0131s\u0131 konusunda her iki \u00fclke de kendi menfaatlerine uygun \u015fekilde tutars\u0131z rakamlar vermektedirler.<\/p>\n\n\n\n

            Rusya\u2019n\u0131n Ukrayna\u2019ya sava\u015f ilan ederken ortaya att\u0131\u011f\u0131 temel arg\u00fcman NATO\u2019nun Ukrayna\u2019y\u0131 i\u00e7ine alarak g\u00fcvenli\u011fi i\u00e7in kesin bir tehlike arz edece\u011fi y\u00f6n\u00fcndeydi. Bu nokta da Rusya\u2019n\u0131n \u00f6ncelikli talebi de Ukrayna\u2019n\u0131n NATO\u2019ya kat\u0131lmamas\u0131 ve kesin olarak silahs\u0131zland\u0131r\u0131lmas\u0131 olmu\u015ftur. Rusya Sava\u015f ba\u015flad\u0131ktan sonra da Zelensky\u2019nin iktidardan uzakla\u015ft\u0131r\u0131lmas\u0131 konusunda da tart\u0131\u015fmaya kapal\u0131 bir tutum sergilemi\u015ftir.<\/p>\n\n\n\n

\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 Sava\u015f\u0131n ba\u015flamas\u0131 ile Bat\u0131 kamuoyunda Ukrayna i\u00e7in b\u00fcy\u00fck bir destek ortaya \u00e7\u0131km\u0131\u015f ve ABD\u2019nin giri\u015fimleri ile Rusya\u2019ya kar\u015f\u0131 \u015fiddetli yapt\u0131r\u0131mlar uygulanmaya ba\u015flam\u0131\u015ft\u0131r. Rus vatanda\u015flar\u0131n\u0131n mal varl\u0131klar\u0131n\u0131n dondurulmas\u0131, Rusya\u2019da faaliyet g\u00f6steren Bat\u0131l\u0131 \u015firketlerin \u00fclkede ki faaliyetlerini sonland\u0131rmalar\u0131 ve Rusya\u2019n\u0131n uluslararas\u0131 ticaretin d\u0131\u015f\u0131na itilmesi bu yapt\u0131r\u0131mlar\u0131n en \u00f6nemli \u00f6rnekleridir. Rusya ise Bat\u0131\u2019n\u0131n bu yapt\u0131r\u0131mlar\u0131na kar\u015f\u0131 g\u0131da ve enerji alanlar\u0131nda kar\u015f\u0131 yapt\u0131r\u0131mlarla cevap vermi\u015ftir. Bu manzara ise enerji ve g\u0131da konular\u0131nda d\u00fcnya genelinde krizlerin ortaya \u00e7\u0131kmas\u0131n\u0131 beraberinde getirmi\u015ftir.<\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/figure>\n\n\n\n\n\n

            Rusya\u2019n\u0131n Hedefleri ve T\u00fcrkiye\u2019nin Durumu<\/strong><\/p>\n\n\n\n

            Rusya, 20114 y\u0131l\u0131nda K\u0131r\u0131m\u2019\u0131 i\u015fgal ederek Karadeniz\u2019de \u00f6nemli bir n\u00fcfuz elde etmi\u015f ve Ukrayna\u2019n\u0131n toprak b\u00fct\u00fcnl\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc bozmu\u015ftur. K\u0131r\u0131m\u2019\u0131n i\u015fgali konusunda Bat\u0131 d\u00fcnyas\u0131n\u0131n cayd\u0131r\u0131c\u0131 bir tepki veremeyi\u015fi, Rusya\u2019y\u0131 tarihi emellerine ula\u015fmak konusunda cesaretlendirmi\u015ftir. Rusya bir yandan Odessa\u2019y\u0131 ele ge\u00e7irip Dinyester civar\u0131na \u00e7\u0131kmak, di\u011fer taraftan ise Belarus-Polonya s\u0131n\u0131r\u0131na kadar uzanan b\u00f6lgeyi ele ge\u00e7irmek istemektedir. Rusya bu yolla Ukrayna \u00fczerinden, II. Katerina d\u00f6neminde kullan\u0131lan ismi ile, \u201cK\u00fc\u00e7\u00fck Rusya\u201dy\u0131 kurmak pe\u015findedir. \u00c7arl\u0131k Rusya d\u00f6neminde h\u00e2kim oldu\u011fu topraklar ile So\u011fuk Sava\u015f d\u00f6neminde ki n\u00fcfuzunu tekrar kurmak isteyen Rusya, bu noktada sahada Ukrayna Ordusu ile sava\u015fsa da geri planda ABD ve Avrupal\u0131 \u00fclkeler ile bir g\u00fc\u00e7 m\u00fccadelesi vermektedir.<\/p>\n\n\n\n

            Rusya\u2019n\u0131n mevcut durumu, do\u011fal olarak T\u00fcrkiye\u2019yi de etkilemektedir. \u0130ki sava\u015f aras\u0131 d\u00f6nemde birbirine kar\u015f\u0131 dostluk politikas\u0131 izlemi\u015f olan iki \u00fclke aras\u0131nda ki ili\u015fkiler, Sovyet Rusya\u2019n\u0131n II. D\u00fcnya Sava\u015f\u0131\u2019n\u0131n ard\u0131ndan T\u00fcrkiye\u2019ye y\u00f6nelik takip etti\u011fi tehditk\u00e2r politikalar y\u00fcz\u00fcnden bozulmu\u015ftur. So\u011fuk Sava\u015f d\u00f6nemi boyunca Rusya, T\u00fcrkiye i\u00e7in kesin bir d\u00fc\u015fman ve tehlike olarak kabul edilmi\u015ftir. Sovyetler Birli\u011fi\u2019nin da\u011f\u0131lmas\u0131ndan sonra ise iki \u00fclke aras\u0131ndaki ili\u015fkiler tekrar yumu\u015fam\u0131\u015ft\u0131r. T\u00fcrk- Rus m\u00fcnasebetleri son y\u0131llardazirveye ula\u015fm\u0131\u015f hatta 2015 tarihinde ya\u015fanan u\u00e7ak krizine ra\u011fmen bozulmadan s\u00fcrd\u00fcr\u00fclm\u00fc\u015ft\u00fcr. Bununla birlikte T\u00fcrkiye\u2019nin Suriye ve PKK\/YPG ter\u00f6r \u00f6rg\u00fct\u00fc konusunda Rusya ile \u00f6rt\u00fcl\u00fc bir m\u00fccadele i\u00e7inde oldu\u011fu da ink\u00e2r edilemeyecek bir ger\u00e7ektir.<\/p>\n\n\n\n

            Rusya- Ukrayna Sava\u015f\u0131, T\u00fcrkiye\u2019yi uluslararas\u0131 alanda ilgin\u00e7 bir konuma getirmi\u015ftir. Zira T\u00fcrkiye bir taraftan Ukrayna\u2019n\u0131n toprak b\u00fct\u00fcnl\u00fc\u011f\u00fcn\u00fcn korunmas\u0131n\u0131 savunup bu \u00fclkeye \u0130HA ve S\u0130HA gibi sava\u015f ara\u00e7 gere\u00e7lerinin sat\u0131\u015f\u0131n\u0131 ger\u00e7ekle\u015ftirirken di\u011fer taraftan Rusya ile ili\u015fkilerini de yap\u0131c\u0131 bir \u015fekilde s\u00fcrd\u00fcrmeyi ba\u015farm\u0131\u015ft\u0131r. Bu durum kar\u015f\u0131s\u0131nda Bat\u0131l\u0131 devletlerin takip etti\u011fi politikalar ise tutars\u0131zl\u0131kla doludur. Bilindi\u011fi gibi T\u00fcrkiye\u2019ye S-400 savunma sistemlerinin sat\u0131n al\u0131nmas\u0131 \u00e7er\u00e7evesinde ABD \u00f6nc\u00fcl\u00fc\u011f\u00fcnde bir tak\u0131m yapt\u0131r\u0131mlar uygulanmaktad\u0131r. Bunlardan en bilindik olan\u0131 T\u00fcrkiye\u2019nin mali y\u00fck\u00fcml\u00fcl\u00fcklerini yerine getirdi\u011fi F-35 projesinden uzakla\u015ft\u0131r\u0131lm\u0131\u015f olmas\u0131d\u0131r. Rusya- Ukrayna Sava\u015f\u0131 ba\u015flad\u0131ktan sonra Bat\u0131 kamuoyunda, T\u00fcrkiye\u2019nin konumu g\u00f6z \u00f6n\u00fcnde bulundurularak Ankara\u2019ya F16 u\u00e7a\u011f\u0131 sat\u0131labilece\u011fi y\u00f6n\u00fcnde yap\u0131lan a\u00e7\u0131klamalar bu tutars\u0131z yakla\u015f\u0131m\u0131n bir \u00f6rne\u011fidir.<\/p>\n\n\n\n

            T\u00fcrkiye sava\u015fan iki \u00fclke ile korudu\u011fu ili\u015fkileri sayesinde askeri, siyasi ve ekonomik konularda arabulucu \u00fclke konumuna gelmeyi ba\u015farm\u0131\u015ft\u0131r. Bu y\u00f6nde elde edilen en somut geli\u015fme ise, Ukrayna ve Rusya\u2019n\u0131n tah\u0131l \u00fcr\u00fcnlerinin T\u00fcrkiye\u2019nin olu\u015fturdu\u011fu g\u00fcvenli koridor marifeti ile d\u00fcnya pazarlar\u0131na ula\u015ft\u0131r\u0131lmas\u0131 olmu\u015ftur. B\u00f6ylece ya\u015fanmas\u0131 muhtemel olan g\u0131da krizinin etkileri bir nebze de olsa hafifletilebilmi\u015ftir.<\/p>\n\n\n\n

            T\u00fcrkiye\u2019nin \u00fcstlendi\u011fi arabuluculuk rol\u00fc \u015fu an i\u00e7in olumlu bir manzara arz etse de, gerek Rusya\u2019n\u0131n gerekse Bat\u0131 d\u00fcnyas\u0131n\u0131n takip etti\u011fi kar\u015f\u0131l\u0131kl\u0131 sald\u0131rgan politikalar orta ve uzun vadede farkl\u0131 sonu\u00e7lar\u0131 do\u011furabilir. ABD\u2019nin Yunanistan\u2019\u0131 bir askeri \u00fcs haline getirmi\u015f olmas\u0131, Yunanistan\u2019\u0131n Akdeniz genelinde T\u00fcrkiye\u2019ye kar\u015f\u0131 sald\u0131rgan bir politika izlemesi (A\u011fustos ay\u0131nda Yunanistan\u2019\u0131n S300 savunma sistemlerinin NATO g\u00f6revi s\u0131ras\u0131nda T\u00fcrk u\u00e7aklar\u0131na kilitlenmesi ve benzeri tutumlar\u2026) T\u00fcrkiye\u2019nin NATO\u2019dan uzakla\u015ft\u0131r\u0131lmak istenmesi gibi bir ihtimali ak\u0131llara getirmektedir. Di\u011fer taraftan Rusya\u2019n\u0131n da T\u00fcrkiye ile ilgili gerek Suriye konusunda gerekse Ukrayna\u2019ya sat\u0131lan sava\u015f ara\u00e7 ve gere\u00e7leri konusunda rahats\u0131z oldu\u011fu bilinmektedir. Bat\u0131 d\u00fcnyas\u0131 ve Rusya\u2019n\u0131n er ya da ge\u00e7 T\u00fcrkiye\u2019yi taraflar aras\u0131nda kesin bir se\u00e7im yapmaya zorlamas\u0131 beklenen bir durumdur.<\/p>\n\n\n\n

ABD\u2019nin b\u00f6lgedeki etkinli\u011fi ve Karadeniz \u00fczerinde varl\u0131k g\u00f6sterme arzusu di\u011fer taraftan Rusya\u2019n\u0131n tarihi \u201cs\u0131cak denizlere inme\u201d idealinin bir devlet politikas\u0131 halinde bug\u00fcn bile diri tutuluyor olmas\u0131, T\u00fcrkiye i\u00e7in olumsuz bir manzarad\u0131r. T\u00fcrkiye II. D\u00fcnya Sava\u015f\u0131 s\u0131ras\u0131nda takip etti\u011fi tarafs\u0131zl\u0131k politikas\u0131n\u0131n bir benzerini \u015fu an i\u00e7in ba\u015far\u0131 ile takip etmektedir. Bundan sonraki s\u00fcre\u00e7te T\u00fcrkiye \u00f6zellikle Montr\u00f6 Antla\u015fmas\u0131\u2019ndan do\u011fan haklar\u0131n\u0131 kullanarak hem b\u00f6lgedeki kar\u0131\u015f\u0131kl\u0131ktan uzak durmal\u0131 hem de b\u00f6lgede daha kanl\u0131 \u00e7at\u0131\u015fmalar\u0131n \u00e7\u0131kmas\u0131n\u0131 \u00f6nlemelidir.<\/p>\n\n\n\n

Sonu\u00e7 olarak, Rusya\u2019n\u0131n Ukrayna\u2019ya kar\u015f\u0131 ba\u015flatt\u0131\u011f\u0131 sald\u0131r\u0131n\u0131n nas\u0131l sonu\u00e7lanaca\u011f\u0131n\u0131 kestirmek \u015fu an i\u00e7in m\u00fcmk\u00fcn g\u00f6z\u00fckmemektedir. Kesin olan ise mevcut g\u0131da, enerji ve g\u00fcvenlik krizleri kar\u015f\u0131s\u0131nda uluslararas\u0131 ili\u015fkilerin So\u011fuk Sava\u015f d\u00f6nemini and\u0131r\u0131r \u015fekilde yeniden dizayn edilecek olmas\u0131d\u0131r.  Bu \u015fartlar kar\u015f\u0131s\u0131nda T\u00fcrkiye ise, bekle ve g\u00f6r anlay\u0131\u015f\u0131 \u00e7er\u00e7evesinde, milli menfaatlerinden \u00f6d\u00fcn vermeden bir politika izleyerek taraflar aras\u0131nda bir denge unsuru olmay\u0131 s\u00fcrd\u00fcrmelidir. Nitekim T\u00fcrkiye, istikrarl\u0131 bir g\u00fcr\u00fcn\u00fcm ve dengeli bir d\u0131\u015f politika ortaya koydu\u011fu m\u00fcddet\u00e7e, jeopolitik konumu gere\u011fi, b\u00f6lgedeki meselelerin \u00e7\u00f6z\u00fcm\u00fc i\u00e7in kilit \u00fclke konumuna gelecektir. Bu durum ise \u015f\u00fcphesiz T\u00fcrkiye\u2019nin g\u00fcc\u00fcn\u00fc ve prestijini art\u0131racak sonu\u00e7lar do\u011furacakt\u0131r.<\/p>\n\n\n\n

UTAMER Analiz<\/strong><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Rusya\u2019n\u0131n \u015eubat ay\u0131nda Ukrayna\u2019ya sald\u0131rmas\u0131 ile ba\u015flayan sava\u015f 7 ayd\u0131r devam ediyor. Rusya sava\u015f\u0131n birka\u00e7 hafta i\u00e7inde sona erece\u011fini hesaplayarak harekete ge\u00e7mi\u015f olsa da Bat\u0131\u2019n\u0131n Ukrayna\u2019y\u0131 desteklemesi ve Ukrayna h\u00fck\u00fcmetinin alm\u0131\u015f oldu\u011fu askeri tedbirler sonucunda hen\u00fcz hedefine ula\u015famam\u0131\u015ft\u0131r. Sava\u015f\u0131n ne zaman ve nas\u0131l sona erece\u011fini kestirmek ise hen\u00fcz m\u00fcmk\u00fcn g\u00f6z\u00fckm\u00fcyor. Rusya, Sovyet d\u00f6neminde ki Afganistan […]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":192,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[24,27,23],"tags":[],"class_list":{"0":"post-190","1":"post","2":"type-post","3":"status-publish","4":"format-standard","5":"has-post-thumbnail","7":"category-asya","8":"category-dunya","9":"category-manset"},"_links":{"self":[{"href":"http:\/\/utamer.org\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/190","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"http:\/\/utamer.org\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"http:\/\/utamer.org\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/utamer.org\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/utamer.org\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=190"}],"version-history":[{"count":1,"href":"http:\/\/utamer.org\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/190\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":193,"href":"http:\/\/utamer.org\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/190\/revisions\/193"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/utamer.org\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/192"}],"wp:attachment":[{"href":"http:\/\/utamer.org\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=190"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"http:\/\/utamer.org\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=190"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"http:\/\/utamer.org\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=190"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}